UKŁAD POKARMOWY CZŁOWIEKA

Jelito cienkie ma długość 3,5-6 m, składa się z dwunastnicy, jelita czczego i jelita krętego. Jelito cienkie charakteryzuje się obecnością w błonie śluzowej fałdów okrężnych i osadzonych na nich kosmków jelitowych, które znacznie zwiększają powierzchnię resorpcyjną (powierzchnię wchłaniania). W jelicie cienkim odbywa się końcowy rozkład pokarmów: trawienie cukrów do glukozy względnie fruktozy, tłuszczów do glicerolu, białek do aminokwasów. Z tego odcinka jelita wchłaniane są do krwi cukry proste i  aminokwasy, a do limfy (chłonki) – kwasy tłuszczowe. 

Jelito grube składa się z części zwanej jelitem ślepym, rozpoczynającej się poniżej ujścia jelita cienkiego, od którego odchodzi, zwisając do miednicy małej, wyrostek robaczkowy. Idąc w górę od prawego talerza biodrowego, jelito ślepe przechodzi w dalszą część jelita grubego, czyli okrężnicę. Wyróżniamy trzy części okrężnicy. Pierwsza nazywana okrężnicą wstępującą, pod prawym łukiem żebrowym przechodzi w okrężnicę poprzeczną. W lewym podżebrzu, w sąsiedztwie śledziony, okrężnica poprzeczna lewym zgięciem przechodzi w okrężnicę zstępującą, kierującą się ku dołowi – i na lewym talerzu biodrowym przechodzi w esicę, która po przejściu do  miednicy kończy się odbytnicą.

Odbytnica jest zakończona otworem – odbytem, zaopatrzonym w zwieracz. Odbyt jest końcowym fragmentem przewodu pokarmowego. Morfologicznie jelito grube cechuje obecność wypukleń, trzech taśm i przyczepków sieciowych. W jelicie grubym następuje wchłanianie wody i innych substancji, co powoduje znaczne zagęszczenie treści jelitowej. Odbywają się tutaj procesy fermentacyjne. Zagęszczona treść tworzy kał, który jest wydalany przez odbyt w czasie defekacji.

schemat-uklad pokarmowy.PNG

1. żołądek
2. jelito cienkie
3. jelito grube
4. odbytnica
5. mięśnie zwieracza odbytu

 

UKŁAD MOCZOWY CZŁOWIEKA

Głównym zadaniem układu moczowego jest oczyszczanie organizmu ze zbędnych produktów przemiany materii, przez ich wydalanie w postaci moczu – z jednoczesnym utrzymaniem odpowiedniej ilości płynów ustrojowych w równowadze.

schemat-uklad moczowy_urostomia_0.PNG

Układ moczowy człowieka składa się z nerek (1), które jako narząd parzysty wytwarzają mocz, oraz z dróg wyprowadzających: moczowodów (2), pęcherza moczowego (3) i cewki moczowej (4).

Układ moczowy człowieka jest odpowiedzialny za wydalanie nadmiaru wody, soli mineralnych i innych substancji zbędnych i/lub szkodliwych dla zdrowia, które powstają podczas procesów metabolicznych. Efektem zachodzących procesów jest mocz ostateczny, który wpływa do kielichów nerkowych, a następnie do miedniczki nerkowej, moczowodów i pęcherza moczowego. Po wypełnieniu pęcherza moczem dochodzi do wzrostu ciśnienia w jego wnętrzu i występuje zjawisko zwane parciem; następuje skurcz mięśnia wypierającego oraz rozkurcz zwieraczy i mocz wypływa przez cewkę moczową na zewnątrz. Objętość dobowa moczu człowieka w warunkach  prawidłowych wynosi około 1,0-3,0 litra. Układ moczowy odpowiada również za utrzymywanie równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. Komórki i tkanki człowieka są bardzo wrażliwe na zmianę środowiska wewnętrznego w kierunku kwaśnym lub zasadowym (kwasica i zasadowica), a ze względu na przemiany metaboliczne organizm ma tendencję do stałego ulegania zakwaszaniu. Nerki wytwarzają i wydzielają również niektóre hormony i enzymy. Należą do nich między innymi: renina, aktywna postać witaminy D3, erytropoetyna oraz prostaglandyny.

Oddawanie moczu składa się z fazy wypełniania i opróżniania pęcherza moczowego. Objętość moczu zależy przede wszystkim od ilości wypitych płynów oraz od temperatury otoczenia. Odczucie potrzeby oddania moczu pojawia się mniej więcej wtedy, gdy pęcherz wypełniony jest do połowy swojej pojemności maksymalnej. Powinno się starać opróżniać pęcherz w regularnych odstępach czasu i nie pozwalać na jego przepełnienie. W procesach fizjologicznych organizmu dochodzi do zmniejszenia czynnościowej pojemności pęcherza, z wiekiem ulega także skróceniu czas pomiędzy kolejnymi fazami oddawania moczu.